Ana səhifə / Bilik bazası / Travmadan sonrakı stress pozuntusu (TSSP)
Stress və travmaTravmadan sonrakı stress pozuntusu (TSSP)
Ağır hadisədən sonra təkrarlanan xatirələr, həyəcan və qaçınma.
Bu nədir?
Qəza, zorakılıq, müharibə və ya itki kimi ağır hadisələrdən sonra güclü reaksiyalar normaldır və çox vaxt zamanla azalır. Əgər bir aydan çox keçdikdən sonra hadisə təkrar-təkrar yaşanırsa, insan daim təhlükə hiss edirsə və xatırladan hər şeydən qaçırsa, bu, TSSP ola bilər.
Necə hiss olunur?
Bədən
- Tez diksinmək
- Daimi gərginlik və ayıqlıq
- Kabuslar, yuxu problemləri
Düşüncələr
- İstənilmədən gələn xatirələr (fləşbeklər)
- “Dünya təhlükəlidir”
- Günahkarlıq və ya utanc hissi
Davranış
- Hadisəni xatırladan yerlərdən və insanlardan qaçmaq
- Hadisə barədə danışmamaq
- Emosional uzaqlaşma
Onu nə saxlayır?
KDT-də çətinliyi bir dairə kimi görürük: vəziyyət düşüncəni, düşüncə hissi, hiss isə davranışı doğurur. Davranış qısa müddətdə rahatlıq versə də, çox vaxt problemi saxlayır.
Nəticə: Xatirə “emal olunmamış” qalır və təhlükə hissi davam edir.
KDT necə kömək edir?
Travmaya fokuslanmış KDT xatirəni təhlükəsiz şəraitdə emal etməyə, hadisə ilə bağlı ağır fikirləri (məsələn, günahkarlıq) yenidən nəzərdən keçirməyə və qaçdığınız həyata tədricən qayıtmağa kömək edir.
Bu gün sınayın
Bu ana qayıtmaq
- Ətrafınızda gördüyünüz 5 əşyanın adını çəkin.
- Eşitdiyiniz 3 səsi və hiss etdiyiniz 2 toxunuşu qeyd edin.
- Özünüzə deyin: “Bu, xatirədir. İndi mən təhlükəsizəm.” Bugünkü tarixi yüksək səslə deyin.
Özünüzü yoxlayın
Anonim test ilə son iki həftədəki vəziyyətinizə baxın. Cavablar heç yerə göndərilmir.
Mif və fakt
Nə vaxt mütəxəssisə müraciət etməli?
TSSP üçün mütəxəssis dəstəyi ilə müalicə tövsiyə olunur. Simptomlar bir aydan çox davam edirsə, psixoloq və ya həkimə müraciət edin.
Bu mövzuda mütəxəssis dəstəyi tövsiyə olunur
Qısa testdən keçib ümumi vəziyyətinizə baxa bilərsiniz.